Kategori: Makaleler

Hayvanların Nesli Tükeniyor Mu? Hepimiz bir yerlerde, belki sosyal medyada, belki de haberlerde hayvanların nesli tükeniyor mu diye bir soru duyduk. “Bir şeyler oluyor, bir şeyler kayboluyor” hissiyatı içindeyiz, değil mi? Tabi, her geçen gün dünyada daha çok şey kayboluyor; şehirdeki inşaatlar, hızla yok olan doğa alanları, her an kaybolan bir yaşam alanı… Ama en çok da hayvanlar. Peki, gerçekten hayvanların nesli tükeniyor mu? Bu yazıda, bu soruya farklı açılardan bakıp biraz düşünmeye davet edeceğim. Geçmişe Dönüş: Tükenişin Tarihsel Arka Planı Bir düşün, insanlık tarihinin belki de en eski zamanlarında, bizim atalarımızın yaşadığı dünyada, yeryüzünde var olan tüm canlılar ne…

Survivor’ın İlk Kadın Şampiyonu Kimdir? Bir Rekabetin Tarihsel Yolculuğu Hepimizin aklında bir Survivor anısı vardır. Bir sezon biter, yeni bir sezon başlar ve izleyiciler, farklı karakterlerin zorlu şartlar altında hayatta kalma mücadelesini takip etmek için ekran başına kilitlenir. Kıyasıya bir yarış, fiziksel zorluklar, strateji, ittifaklar, ihanetler… Survivor, adeta bir insan doğası deneyi gibi. Ancak, bu yarışların içinde öne çıkan bir soru var: Survivor’ın ilk kadın şampiyonu kimdi? Belki de birçoğumuz bu soruya hemen yanıt veremeyiz. Ancak, bu soruya verdiğimiz yanıt, sadece bu yarışmanın tarihine değil, aynı zamanda kadınların bu tür rekabetlerdeki yerini ve toplumda nasıl algılandıklarını anlamamıza da ışık tutacaktır.…

Prefabrik Eve Ruhsat Gerekir Mi? Bireylerin toplumla olan etkileşimleri çoğu zaman bir yapıdan daha fazlasına sahiptir. İçinde yaşadığımız dünyada, evler sadece yaşam alanları değil, aynı zamanda sosyal, kültürel ve ekonomik normların yansımasıdır. Yaşadığımız mekânlar, güç ilişkilerinin, eşitsizliğin ve toplumsal yapıların somut örnekleri olabilir. Prefabrik evler, bu tür bir etkileşimin en somut örneklerinden biridir. Özellikle günümüzde artan hızlı kentleşme ve sosyal konut ihtiyacı göz önüne alındığında, prefabrik evler sıkça tartışılan bir konu haline gelmiştir. Peki, prefabrik evlere ruhsat gerekiyor mu? Ve bu durum, toplumsal yapıyı nasıl etkiler? Ruhsat gerekliliği, sadece hukuki bir mesele değil, aynı zamanda toplumsal normlarla da bağlantılı bir…

AVM’ye Silahla Girilir Mi? Tarihsel Perspektiften Bir İnceleme Geçmişi anlamadan bugünü anlamak mümkün değildir; çünkü geçmiş, bugünün temel yapı taşlarını oluşturur. Bugün, geçmişin bize sunduğu derslerle şekillenir. İnsanlık tarihi, bireylerin toplumsal yapılar içindeki rollerini nasıl geliştirdiklerini, devletin ve toplumsal normların nasıl evrildiğini gösteren bir yolculuktur. Bu yazıda, özellikle alışveriş merkezleri (AVM) gibi modern tüketim alanlarının toplumsal anlamını ve silah taşımak gibi şiddet eylemlerinin bu alanlarda nasıl yer bulduğunu tarihsel bir perspektiften inceleyeceğiz. AVM’nin Doğuşu ve Tüketim Kültürünün Evrimi 1950’ler ve 1960’lar: Tüketimin Yeni Yüzü Alışveriş merkezlerinin tarihçesi, 1950’lerin sonlarına kadar uzanır. Özellikle Amerika’da, otomobilin yaygınlaşması ve banliyöleşme sürecinin hızlanmasıyla birlikte,…

Enka Nedir, Ne Anlama Gelir? Kısaltması Hakkında Bilmeniz Gerekenler Bugün size ilginç bir konudan bahsedeceğim: “Enka”nın neyin kısaltması olduğu. Gerçekten bazen hayatın içinde çok sık duyduğumuz ama tam olarak ne anlama geldiğini düşünmediğimiz kelimeler olabiliyor. Örneğin, Enka. Bu ismi, özellikle İstanbul’da yaşamış olanlar, şehirdeki en tanınmış inşaat şirketlerinden biri olarak biliyor. Ancak aslında Enka’nın neyin kısaltması olduğu, biraz daha derin bir konudur. Gelin, bu konuyu biraz açalım ve hem geçmişine, hem de geleceğine bakalım. Enka’nın Tarihçesi Enka, 1957 yılında, büyük bir Türk inşaat şirketi olarak kuruldu. Başlangıçta, bu isim hep aklımda “Aa, bir şeyin kısaltması galiba” diye geçiyordu. Çünkü her…

SGK Primi Geri Alınabilir mi? Edebiyatın ve Gerçekliğin Kesişen Noktası Bazen kelimeler, yaşamın karmaşık yapılarından daha güçlüdür. Bir anlatı, sadece bir durumu yansıtmaz, aynı zamanda bir dönüm noktasını, bir çelişkiyi ya da bir fırsatı derinlemesine açığa çıkarır. SGK priminin geri alınabilir olup olmaması gibi, bir yasal düzenlemenin ötesinde, bireylerin hakları, adalet ve toplumsal sorumluluk anlayışları da bu meseleye dahil olur. Edebiyat, bu tür sorgulamaları içeriden ve dışarıdan inceleyerek, insanın yaşamına dair büyük soruları sorma cesareti verir. Peki, bir SGK primi, tıpkı bir karakterin kaybettiği haklar gibi, bir metnin içinde geri alınıp yerine konulabilir mi? Ya da bir toplum, kelimelerin ve…

Olayın Geçtiği Zaman Ne Demek? Bir Antropolojik Perspektif Bir insan, farklı kültürlere adım attığında, zamanın ne kadar farklı algılandığını hemen fark edebilir. Zamanın ne olduğu, nasıl geçmesi gerektiği, hatta zamanın içinde olup biten olayların anlamı, her toplumda farklı şekilde şekillenir. Bu, bazen neşeli bir kutlamanın aniden trajik bir sonla bitmesi, bazen de çok uzun bir ritüelin, sadece birkaç dakikalık bir anlam taşıyor gibi görünmesi şeklinde karşımıza çıkar. “Olayın geçtiği zaman ne demek?” sorusu, sadece bir kronolojik olayı anlamaktan çok daha fazlasını ifade eder. Zamanın, kültürel yapılarla nasıl şekillendiğini anlamak, farklı toplumların dünyayı nasıl algıladıklarını ve kendi kimliklerini nasıl inşa ettiklerini…

Kuyruklu Piyanoda Kaç Tuş Var? Eğitimde Farklılıklar ve Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü Hayatın hemen her alanında, küçük ayrıntılar büyük anlamlar taşır. Bir müzik aletinde kaç tuş olduğu sorusu, ilk bakışta basit bir teknik soru gibi gelebilir; ancak bu, eğitimdeki çeşitlilik, öğrenme süreçlerinin derinliği ve öğretimin nasıl işlediği üzerine çok daha büyük bir tartışmayı başlatabilir. Peki, kuyruklu piyanoda kaç tuş var? Bu, sadece bir teknik bilgi değil, aynı zamanda öğrenme sürecinde dikkat edilmesi gereken farklılıkları, odaklanmayı ve derin düşünmeyi simgeliyor. Eğitim, her öğrencinin kendine özgü yetenekleri, öğrenme tarzları ve düşünme biçimleri olduğu bir süreçtir. Müzik aletleri de, tıpkı insanlar gibi, her biri…

Kardeş Okul Kampanyası Nedir? Eğitimin Evrensel Paylaşımı Bir sabah, okulun bahçesinde gördüğünüz bir grup öğrenci, belki de başka bir kıtadaki arkadaşlarına bir şeyler yazıyordur. Kardeş okul projeleri, yüz yüze tanışmadığınız fakat bir şekilde aynı okulu paylaşıyor gibi hissettiğiniz öğrencilerle bağ kurmanızı sağlar. Ama bu tür bir bağ kurmak, sadece birkaç satırdan ibaret değil; aslında kökleri çok daha derinlerde ve anlamı çok daha büyük. İşte tam da bu yüzden kardeş okul kampanyası son yıllarda dünya çapında eğitimin sosyal bir aracı olarak gündemde. Kardeş okul projeleri, sadece uluslararası ilişkiler kurmakla kalmaz, aynı zamanda öğrenciler arasında kültürel alışverişi teşvik eder, dünya çapında anlayışı…

Dolgu Efekti Nedir? Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir İnceleme Hepimiz, toplumların işleyişini ve güç ilişkilerini anlamaya çalışırken bir şekilde kurumlarla, ideolojilerle ve siyasal aktörlerle karşılaşıyoruz. Bu dinamiklerin içinde çoğu zaman en dikkat çekici ve bazen de en karmaşık olanlar, demokrasinin ve toplumsal düzenin içinde yer alan dolgu efekti gibi kavramlardır. Ama ne demek bu dolgu efekti? Toplumun düzeni ve iktidar ilişkileri üzerine kafa yorarken, bu terim ilk bakışta bir reklamcılık stratejisi gibi görünebilir, ancak daha derinlemesine inildiğinde siyasetin, demokrasi ve katılımın etrafında dönen pek çok karmaşık soruyu ortaya çıkarır. Bu yazıda, dolgu efektini sadece bir sosyal mühendislik aracı olarak değil, iktidar,…